با همکاری انجمن هیدرولیک ایران

ارزیابی روش‏ های برآورد جریان زیست‏ محیطی در رودخانه ‏ها

نوع مقاله : مقاله علمی- ترویجی

نویسندگان

دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده
پهنه آبی رودخانه ‏ای تأثیرات به سزایی در زندگی انسان داشته است. آلوده کردن و آسیب رساندن به آن باعث تخریب اکوسیستم آبی شده و در نهایت خسارت جبران ناپذیری را ایجاد خواهد کرد. به منظور حفظ سلامت اکوسیستم در رودخانه‏ ها، مفهومی تحت عنوان جریان زیست ‏‏محیطی یا نیاز آبی زیست ‏‏محیطی در رودخانه‏ ها تعریف شده است که در واقع بیان‌کننده میزان جریان مورد نیاز برای حفظ اکوسیستم آبی می‏ باشد. روش‏ های متعددی برای برآورد میزان این جریان وجود دارد که موسسه بین ‏المللی منابع آب این روش‏ها را در پنج گروه طبقه ‏بندی کرده است. این پنج گروه شامل روش ‏های هیدرولوژیکی، روش‏ های هیدرولیکی، روش ‏های شبیه ‏سازی زیستگاه، روش‏ های جامع و روش‌های ترکیبی می‏ باشد. هدف از این بررسی، معرفی و مقایسه این روش‏ ها و انتخاب بهترین روش‏ ها برای مناطق مختلف ایران و برای بکارگیری این روش‏ ها در مناطق مناسب آن می ‏باشد.

کلیدواژه‌ها


احمدی ‏پور، ظ. و یاسی، م. 1393. مقایسه روش‏های اکو-هیدرولوژیکی-هیدرولیکی در ارزیابی جریان زیست‏ محیطی رودخانه ‏ها (رودخانه نازلو، حوضه دریاچه ارومیه). مجله علمی-پژوهشی هیدرولیک، 9(2): 69-82.
امینی‏ شادباد، س.، یاسی، م. 1387. برآورد جریان زیست‏ محیطی در رودخانه ‏ها. چهارمین کنگره ملی مهندسی عمران. دانشگاه تهران. تهران. ایران.
پورصالحیان، ج.، پرویزی، م. و صدقی ‏اصل، م. 1391. بررسی جریان زیست‏ محیطی رودخانه بشار. نهمین سمینار بین‏ المللی مهندسی رودخانه. دانشگاه شهید چمران. اهواز. ایران.
ذوالفقاری، س.، قنبرپور، م، ر.، حبیب‏ نژاد، م. و افخمی، م. 1386. ﺑﺮرسی اﺛﺮ ﭘﺮوژه ﺳﺪﺳﺎزی در ﺗﻐﻴﻴﺮ رژﻳﻢ ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺮ اﺳﺎس ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺴﺖ‏ﻣﺤﻴطی (ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻮردی ﺳﺪ ﻣﺎرون در اﺳﺘﺎن ﺧﻮزﺳﺘﺎن). اولین همایش ملی سد و سازه‏ های هیدرولیکی. دانشگاه آژاد اسلامی واحد کرج. کرج. ایران.
ذوالفقاری، س.، قنبرپور، م، ر.، حبیب ‏نژاد، م. و افخمی، م. 1388. بررسی و ارزیابی جریان زیست‏ محیطی با استفاده از روش‏ های هیدرولوژیکی (مطالعه موردی: تالاب شادگان). مجله علمی-پژوهشی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران، 3(9): 67-70.
رضایی، ن. و یاسی، م. 1394. ارزیابی جریان زیست ‏محیطی سیمینه ‏رود با روش‏ های هیدرولوژیکی. اولین همایش ملی علوم زمین و توسعه شهری. دانشگاه تبریز. تبریز. ایران.
سعیدی، پ.، اصلانی، ن.، نوری، ر. و نظریها، م. 1390. ارزیابی جریان زیست‏ محیطی رودخانه کارون توسط سه روش تنانت، منحنی تداوم جریان و اسماخین. پنجمین همایش ملی و نمایشگاه تخصصی مهندسی محیط زیست. دانشگاه تهران. تهران. ایران.
عبدی، ر. و یاسی، م. 1392. ارزیابی روش ‏های هیدرولوژی محور در برآورد نیاز زیست‏ محیطی رودخانه‏ ها (مطالعه موردی: رودخانه هراز). پنجمین کنفرانس مدیریت منابع آب ایران. دانشگاه شهید بهشتی. تهران. ایران.
عبدی، ر.، یاسی، م. و صدقی، ح. 1393. ارزیابی روش‌های اکولوژیکی- هیدرولیکی- هیدرولوژیکی در برآورد جریان محیط زیستی رودخانه. فصلنامه علمی-پژوهشی آب و فاضلاب، 26(2): 71-81.
عریان، س.، صادقیان، م.ص.، مخدوم ‏فرخنده، م. و زرنکایی، م.ر. 1392. مقایسه روش‏ های تعیین حقابه محیط‏ زیستی رودخانه‏ ها و پیشنهاد رویکرد مناسب برای کاربرد در ایران با استفاده از روش تصمیم تاپسیس. پژوهش ‏های محیط زیستی، 4(8): 3-14.
کریمی، س.، سیدی، ح. و یاسی، م. 1389. معرفی روش ذخیره رومیزی برای محاسبه جریان زیست‌محیطی رودخانه‏ ها. نهمین کنفرانس هیدرولیک ایران. دانشگاه تربیت مدرس. تهران. ایران.
میراخورلی، ش.، سعیدی، پ.، آقاشاهی، م. و مهردادی، ن. 1391. ارزیابی جریان زیست ‏محیطی سفیدرود در ایستگاه قزل‏اوزن. همایش ملی جریان و آلودگی آب. دانشگاه تهران. تهران. ایران.
وزارت نیرو.، دفتر مهندسی و معیارهای فنی آب و آبفا. 1390. راهنمای تعیین آب مورد نیاز اکوسیستم ‏های آبی. نشریه شماره 557.
Akter S., Grafton R.Q. and Merritt W.S. 2014. Integrated hydro-ecological and economic modeling of environmental flows: Macquarie Marshes, Australia. Agricultural Water Management, 30(145): 98-109.
Arthington A.H., Bunn S.E., Poff N.L. and Naiman R.J. 2006. The challenge of providing environmental flow rules to sustain river ecosystems. Ecological Applications, 16(4): 1311-1318.
Jackson S., Pollino C., Maclean K., Bark R. and Moggridge B. 2015. Meeting Indigenous peoples' objectives in environmental flow assessments: Case studies from an Australian multi-jurisdictional water sharing initiative. Journal of Hydrology, 31(522): 141-151.
Olsen M., Troldborg L., Henriksen H.J., Conallin J., Refsgaard J.C. and Boegh E. 2013. Evaluation of a typical hydrological model in relation to environmental flows. Journal of Hydrology, 12(507): 52-62.
Shokoohi A. and Hong Y. 2011. Determining the minimum ecological water requirements in perennial rivers using morphological parameters. J. of Environmental Studies, 37(58): 117-28.
Yin X.A., Mao X.F., Pan B.Z. and Zhao Y.W. 2015. Suitable range of reservoir storage capacities for environmental flow provision. Ecological Engineering, 31(76): 122-129.
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.
دوره 4، شماره 1 - شماره پیاپی 8
بهره‏ وری آب کشاورزی و تعادل‏ بخشی منابع آب
شهریور 1396
صفحه 73-80

  • تاریخ دریافت 31 فروردین 1395