با همکاری انجمن هیدرولیک ایران

یادداشت کوتاه: حقوق آب و مردم؛ وقتی آب حق خود را می‌گیرد؛ نگاهی به حقوق آب به عنوان یک حق عامه، رودخانه‌ها، مسیل‌ها و ضرورت سازگاری با کم‌آبی

نوع مقاله : سرمقاله و یادداشت های کوتاه

نویسنده

دکتری حقوق جزا و جرم‌شناسی/ رئیس کمیسیون حقوقی- اجتماعی کارگروه سازگاری با کم‌آبی استان

چکیده
آب را نمی‌توان صرفاً یک کالای اقتصادی یا موضوعی برای بهره‌برداری اشخاص دانست. آب با حق حیات، سلامت، محیط‌زیست، امنیت غذایی، توسعه پایدار و حقوق نسل‌های آینده پیوند دارد و از این منظر، یکی از مهم‌ترین مصادیق حقوق عامه است. حفر چاه‌های غیرمجاز، برداشت بی‌رویه از منابع زیرزمینی، آلودگی منابع آب و تصرف بستر و حریم رودخانه‌ها و مسیل‌ها، تنها تخلفاتی اداری یا زیست‌محیطی نیستند؛ بلکه می‌توانند مستقیماً حقوق مردم را تهدید کنند. تجربه‌های میدانی در خراسان رضوی، از جمله ساماندهی کشف‌رود، ارداک و آزادسازی و ساماندهی برخی مسیرهای طبیعی آب و مسیل‌های شهری، نشان می‌دهد که صیانت از حقوق آب باید از رویکرد صرفاً واکنشی فاصله گرفته و به سمت پیشگیری، حکمرانی هماهنگ و سازگاری با کم‌آبی حرکت کند. سیلاب دروازه قرآن شیراز و سیلاب سیدی مشهد نیز ضرورت توجه به مسیرهای طبیعی آب و کاهش آسیب‌پذیری شهرها را یادآوری می‌کنند. حادثه اخیر نپال، با وجود تفاوت اساسی در منشأ، نمونه دیگری از ضرورت افزایش تاب‌آوری در برابر مخاطرات طبیعی است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران. (1358). اصل ۴۵ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران.
قانون توزیع عادلانه آب. (1361). ماده ۱، ماده ۲، ماده ۳ و ماده ۴۵. مصوبات مجلس شورای اسلامی. ایران.
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 25 شهریور 1405

  • تاریخ دریافت 01 شهریور 1405
  • تاریخ بازنگری 10 شهریور 1405
  • تاریخ پذیرش 20 شهریور 1405