فصلنامه آب و توسعه پایدار

چکیده سـرمقاله: توسعه پایدار در گرو مدیریت انطباقی عباسعلی قزل سوفلو/ عضو هیأت تحریریه نشریه یادداشت کوتاه: ارزش اقتصادی آب، ضرورتی انکارناپذیر سید مجتبی رضوی نبوی/ مدیر کل دفتر بهبود بهره‌وری و اقتصادی آب و آبفا

چکیده با توجه به اهمیت بالای توسعه تکنولوژی، مدیران ارشد بنگاه های اقتصادی بایستی با درک صحیح از توانمندیهای تکنولوژیک سازمان خود و شناخت از تغییر و تحولات روز دنیا و کسب اطلاع از تلاش رقبا برای دستیابی به تکنولوژیهای نوین، در راستای رشد توانمندی تکنولوژی سازمان خود گام بردارند. به همین منظور مدل ارزیابی نیاز تکنولوژیک، شاخصی جهت تعیین قابلیتهای مورد نیاز برای اجرای برنامه های تکنولوژی در کشورهای در حال توسعه طراحی شده است. در این مقاله با استفاده از مدل مذکور، سطح توانمندیهای تکنولوژیک شرکت آب و فاضلاب روستایی استان مرکزی و خلأ موجود در آن مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. این مدل سطح توانمندی شرکت از 9 بعد را مورد ارزیابی قرار داده و در هر یک، وضعیت شرکت را مشخص مینماید. نتایج نشان میدهد که این شرکت به لحاظ جذب، بکارگیری و اکتساب تکنولوژی امتیاز کمتری را در مقایسه با سایر ابعاد دارد. همچنین واحدهای استراتژیک تکنولوژی در این شرکت، واحدهای کنترل کیفی و اداره نگهداری و اداره نظارت تشخیص داده شدند. بر این اساس نیاز به تکنولوژی در این واحدها دارای اهمیت بیشتری است. در خصوص تعیین استراتژیهای تکنولوژی مناسب برای شرکت نیز از بین مدلهای ارائه شده با کمک مدل AHP، مدل ارزیابی نیاز تکنولوژی انتخاب شده است. از دیدگاه این مدل نیاز تکنولوژی به شش دسته تقسیم شده و میزان جذابیت و توانمندی در تکنولوژیهای موردنظر، ارزیابی شد. با توجه به رتبهبندی جذابیت و توانمندی تکنولوژیها، سه تکنولوژی تله متری و اسکادا، سیستم های گندزدایی و انرژیهای نو به ترتیب دارای بیشترین اهمیت در شرکت های آبفار استان مرکزی می باشند.

چکیده سنجش عملکرد مالی یکی از مهمترین حوزه های عملکردی است، زیرا اطلاعات مالی زیر بنای بسیاری از تصمیم گیری ها محسوب می‏شود. سازمان‏ها از شاخص‏های متنوعی در بستر تکنیکهای کمی برای ارزیابی عملکرد استفاده میکنند. اگر چه این نوع ارزیابی‏ها، اطلاعات مفیدی را فراهم میآورد، اما به دلیل لحاظ کردن کلیهی شاخص‏ها، بدون توجه به درجه‏ی اهمیت آن‏ها، تصویر جامعی از عملکرد حاصل نمی‏شود. بنابراین شناسایی نماینده ‏ی شاخص‏ها با استفاده از مدل‏های علمی تأثیر زیادی بر نتیجههای ارزیابی عملکرد خواهد داشت. در این پژوهش، ابتدا بر اساس شاخص‏های مالی شرکت‏های آب و فاضلاب (60 شاخص)، با تئوری تحلیل رابطه ‏ی خاکستری، نماینده ‏ی شاخص‏ها (25 شاخص) برای ارزیابی عملکرد انتخاب شده است. سپس عملکرد شرکت‏های آب و فاضلاب در دو وضعیت بدون نماینده‏ ی شاخص‏ها و با نماینده‏ی شاخص‏ها با مدل شباهت به گزینه ‏های ایده ‏آل (تاپسیس) رتبه‏بندی شده است. نتایج نشان میدهد، همبستگی ضعیفی (217/0) بین دو وضعیت ارزیابی عملکرد وجود دارد و مدل تحلیل رابطه ‏ی خاکستری می‏تواند به عنوان ابزاری کارآمد برای انتخاب نماینده‏ی شاخص‏ها در راستای بهبود ارزیابی عملکرد مورد استفاده قرار بگیرد.

چکیده صنعت آب و فاضلاب به عنوان یک صنعت زیربنایی، با در اختیار داشتن بیش از 20 میلیون مشترک (27 میلیون آحاد) تعاملات گسترده ‏ای با آحاد جامعه دارد که یکی از آن‏ها وصول مطالبات با توجه به ماهیت تعهدی بودن فروش محصولات و ارائه ‏ی خدمات می‏ باشد. وصول مطالبات و هزینه ‏های تحمیلی آن در مسیر ارائه ‏ی خدمات کمی و کیفی مطلوب به مشترکین، یک چالش جدی صنعت آب و فاضلاب محسوب می ‏شود. یکی از این هزینه ‏های تحمیلی، هزینه‏ های بانکی وصول مطالبات (کارمزد بانکی) می ‏باشد. آمار نشان می ‏دهد پرداخت حضوری مشترکین طی شش دوره ‏ی سال 1393، به تقریب 209 میلیارد ریال به هزینه ‏های جاری صنعت (شهری 122 و روستایی 87 میلیارد ریال) تحمیل کرده است. این موضوع یک روی سکه است و روی دیگر آن، اتلاف سرمایه‏ ها و منابع ملی می‏ باشد که در مسیر پرداخت حضوری قبوض توسط مشترکین هدر می‏رود. این پژوهش ضمن ارائه‏ ی تحلیلی جامع بر پرداخت حضوری قبوض و شفاف نمودن ابعاد چالش فوق، می‏ کوشد تا راهکارها و پیشنهادهایی را که حاصل جمع‏بندی نظرات کارشناسان شرکت‏ های آب و فاضلاب است، ارائه نماید. به منظور بررسی دقیق‏تر، سه سؤال و فرضیه مطرح و برای تجزیه و تحلیل داده‏ ها از تکنیک ‏های متداول آمار توصیفی و آنالیز واریانس استفاده شده است. نتایج پژوهش نشان می‏دهد با اطمینان (حداقل) 93 درصد توسعه یافتگی استان بر درصد پرداخت حضوری قبوض تأثیر داشته است. به طورکلی ایجاد بسترهای لازم برای افزایش پرداخت غیرحضوری قبوض یکی از عواملی است که موجب رضایت‏ مندی مشترکین شده و آثار بسیار زیادی مانند پرداخت به موقع قبوض و تأمین به موقع نقدینگی را به ارمغان خواهد داشت.

چکیده ارزیابی یکپارچه ی سیستم های منابع آب به عنوان یکی از گام های اساسی مدیریت یکپارچه منابع آب از مهمترین مراحل برنامه ریزی و اجرای مدیریت پایدار منابع آب می باشد. این موضوع، به منظور تدوین استراتژی های اثربخش برای حصول بهره وری بیشتر در عین حفظ یا بهبود محیط زیست و آثار اجتماعی مدیریت منابع آب، در مقوله حسابداری آب مطرح می شود. مقیاس تعریف شده در این بررسی حوضه ی آبریز و منطقه ی مورد مطالعه محدوده ی مطالعاتی آبخوان مشهد می باشد. با توجه به چارچوب پیشنهادی سازمان ملل، پس از تدوین حساب های آب با استخراج نشانگرهایی به تحلیل وضعیت منابع آب منطقه مورد مطالعه پرداخته شده است. نتایج نشان میدهد با توجه به اینکه بخش کشاورزی مصرف بسیار بالایی در بخش آب دارد، در سال 85 نسبت به سال 80، مقدار آب کمتری به این بخش اختصاص داده شده است. در مقابل حجم آب بیشتری به بخش صنعت که در مقابل مصرف کمتر آب درآمد بیشتری را تولید می کند، واگذار شده است. از طرفی میزان درآمد ایجاد شده در سال 85 نسبت به سال 80 به ازای هر مترمکعب آب 1246 ریال افزایش یافته است. همچنین نتایج نشان میدهد که بدون حذف بخش کشاورزی، تنها با نگاه جامع تری نسبت به مدیریت عرضه و تقاضا در این بخش، میتوان میزان افت آبخوان در این منطقه و همچنین میزان تولید ناخالص داخلی را بهبود بخشید.

چکیده وجود اسید هیومیک در منابع آب نامطلوب بوده و باعث ایجاد ترکیبات سرطانزا در مرحله گندزدایی در پی واکنش با کلر میشود. زئولیت های طبیعی به دلیل ارزانتر بودن نسبت به کربن فعال و مقاومت فیزیکی بالاتر در حذف انواع مختلف آلاینده ها مورد استفاده قرار میگیرند. در مطالعه حاضر کارآیی زئولیت ایرانی اصلاح شده با سورفکتانت سیتیل پریدینیوم بروماید برای حذف اسید هیومیک از محلول های آبی بررسی شده است. همچنین ایزوترم و سینتیک های متداول در زمینه آب و فاضلاب مورد بررسی قرار گرفت. تأثیر پارامترهایی چون غلظت اولیه اسید هیومیک، دوز جاذب، pH، زمان تماس بر جذب اسید هیومیک با زئولیت اصلاح شده مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج به دست آمده نشان داد که با افزایش زمان تماس و دوز جاذب، راندمان حذف اسید هیومیک افزایش یافته، با افزایش pH کارآیی زئولیت اصلاح شده برای حذف کاهش مییابد. pH اولیه محلول اسید هیومیک نیز به شدت کارایی زئولیت اصلاح شده در حذف آن را تحت تأثیر قرار داد. PH بهینه برای جذب اسید هیومیک توسط زئولیت اصلاح شده، pH اسیدی به دست آمد. همچنین، ایزوترم لانگمویر و سینتیک درجه دوم بهترین مدلها برای تشریح واکنشهای جذب اسید هیومیک روی جاذب زئولیت اصلاح شده بدست آمد. این مطالعه نشان داد که زئولیت ایرانی اصلاح شده با سیتیل پریدینیوم بروماید به عنوان یک سورفکتانت کاتیونی یک جاذب مناسب برای حذف اسید هیومیک میباشد.

چکیده آنتراکینونهای سولفوردار سنتزی ماده اولیه ساخت بسیاری از رنگهای مصنوعی هستند و میکروارگانیسمها معمولاً قادر به تجزیه آنها نمیباشند، از این رو از آلایندههای مهم طبیعت به شمار میروند. به منظور مطالعه توان گیاهان در حذف سولفونات آنتراکینونها از محیط زیست، ذرت از گیاهان فاقد آنتراکینون طبیعی و ساقترشک به عنوان گیاه دارای آنتراکینون طبیعی در شرایط هیدروپونیک مورد بررسی قرار گرفتند. آزمایش به صورت فاکتوریل و در قالب طرح کاملاً تصادفی اجرا شد. گونههای گیاهی به عنوان فاکتور اول و غلظتهای مختلف سولفونات آنتراکینون به عنوان عامل دوم در نظر گرفته شد. برای کاهش تعداد دادهها، ابتدا تجزیه به مولفههای اصلی انجام شد و مولفههایی که بیشترین مقدار ویژه و بالاترین تأثیر بر واریانس کل و همچنین صفاتی که بیشترین ضریب را داشتند، انتخاب شدند. نتایج نشان داد که ویژگیهای مربوط به اندام هوایی گیاهان به مقدار کمتری تحت تأثیر غلظتهای آلاینده قرار گرفت و سهم سیستم دفاع آنتیاکسیدانی، مقدار صدمه به لیپیدهای غشایی و مقدار تولید پراکسیدهیدروژن در ریشهها، وزن خشک بخش هوایی و ریشه ها در واریانس کل بیشتر بود. تجزیه واریانس دادهها نشان داد که ذرت از توانایی کمتری برای حذف سولفونات آنتراکینون از محیط رشد برخوردار بود. سولفونات آنتراکینون باعث کاهش مقدار وزن خشک ریشه ها و بخش هوایی گیاهان شد، در حالی که مقدار فعالیت آنزیم های آنتیاکسیداسیونی کاتالاز، سوپراکسید دیسموتاز، پراکسیداز و مقدار مالوندیآلدئید را نسبت به شاهد افزایش داد. بیشترین مقدار فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدانی در گیاهان ساقترشک تیمار شده با 3 میلیمولار سولفونات آنتراکینون اندازهگیری شد.

چکیده مشکلات و موانع موجود برای تأمین آب مناسب و همچنین مسائل زیست محیطی، سبب شده است که امروزه تصفیه فاضلاب‌ها بیشتر مورد توجه قرار گیرد. با توجه به هزینه‌های زیاد تصفیه فاضلاب، استفاده از ظرفیت‌های طبیعت برای کاهش بار آلودگی با اهمیت است. در این پژوهش اثر تغییرات دو عامل درجه حرارت محیط و زبری کانال انتقال، بر پارامترهای کیفی فاضلاب با استفاده از مدل عددی Q2Kا(QUAL2K) بررسی شده است. نتایج نشان می‌دهد که با افزایش درجه حرارت، سرعت کاهش BOD در مقایسه با COD بیشتر شده و میزان نیترات با افزایش دما افزایش می‌یابد. براساس نتایج بررسی‌های عددی سرعت پالایش آلودگی‌ها در دمای بیشتر از 30 درجه سلسیوس بسیار سریع می‌باشد. همچنین با افزایش زبری کانال، BOD و COD روند کاهشی داشته و غلظت آمونیوم و فسفر غیرآلی دارای روند افزایشی است. براساس نتایج بدست آمده، نیترات در زبری‌ مانینگ بالاتر از 04/0 در طول کانال روندی کاهشی داشته و در زبری‌های کمتر از 04/0، افزایش می‌یابد.

چکیده تخمین نشت در هر شبکه شامل برآورد و شناسایی چندین مولفه نظیر مصارف غیر مجاز، نشت های زمینه ای و شکستگیهاست که ماهیت هر کدام از این مولفه ها با یکدیگر متفاوت است. مهمترین این مولفه ها، تلفات ناشی از شکستگی ها و نشت های بزرگی است که علاوه بر هدر دادن منابع آب شیرین، مخاطراتی را نیز برای ساختمان ها و در نتیجه آلودگی آب ها در پی دارد. در این تحقیق ضمن مطالعه روش های موجود مکان یابی نشت بر مبنای بهینه یابی و مقایسه آنها، یک کد در محیط Matlab برمبنای الگوریتم تابع هدف کمینه، که براساس رابطه افت فشار و نقاط احتمالی نشت استوار است، اجرا شد. با فرض بهینه یابی حداقل مربعات خطا بین داده های محاسباتی (رابطه فشار- نشت) با داده های مشاهداتی (فرض نشت در گره ها) اعتبارسنجی مدل انجام شد. کد ارائه شده توانست بخوبی گره های فرضی دارای نشت و توزیع مقادیر نشت بین گره ها را با کمینه کردن اختلاف فشار مشخص نماید. نتایج اجرای مدل و مقایسه داده های مشاهداتی مبتنی بر روش بهینه یابی و روش های شناسایی نشت مرتبط با تغییرات فشار در شبکه نشان داد، که علاوه بر انتخاب روش مناسب و واسنجی مدل، حتماً بایستی داده های مشاهداتی و ورودی نظیر قرائت فشارسنج ها، الگوی مصرف ناحیه مورد مطالعه و شناسایی حداکثری انشعابات غیرمجاز در بررسی میدانی برای بهبود موقعیت یابی نقطه ای نشت ها در شبکه و تخمین جامع و صحیح مقدار آنها مدنظر قرار گیرد.

چکیده امروزه استفاده از مدل تقریباً در تمامی علوم، کاری متعارف میباشد. استفاده از مدلها، زمینه لازم را برای پاسخهای سریع، مطلوب و اقتصادی به بسیاری از سؤالات فراهم آورده است. در علوم مختلف کشاورزی از جمله آبیاری و زهکشی نیز مدلسازی در حال توسعه میباشد. آزمایشهای صحرایی برای تعیین و تحلیل مدیریتهای مختلف آبیاری مفید هستند اما محدودیتهای قابل توجهی نیز دارند. مهمترین محدودیت این است که اعتبار آزمایشها با شرایط فیزیکی منطقهای که آزمایش در آن انجام میشود محدود میگردد. یکی از مدلهایی که در علوم کشاورزی از آن استفاده میشود مدل SWAP است که یک مدل شبیهسازی خاک، آب، اتمسفر و گیاه میباشد. این مدل قابلیت تحلیل اثرات متقابل میان حرکت آب، رشد گیاه و انتقال مواد محلول، پیشبینی عملکرد تحت رژیمهای مختلف آب و شوری، شبیهسازی درازمدت و برنامهریزی آبیاری را داراست. اگرچه مدل SWAP توانایی شبیهسازی همه جانبه روابط بین خاک، آب، اتمسفر و گیاه را تحت شرایط مختلف مدیریتی مزرعه داراست اما با محدودیتهایی نیز روبروست. از جمله محدودیتهای این مدل، تعداد ورودیهای زیاد آن است. تاکنون تحقیقات زیادی با استفاده از این مدل صورت گرفته است اما با جستجو در مقالات علمی، هیچ منبع کاملی که معادلات اساسی بکار گرفته شده در مدل و همچنین راهنمای کاربردی آن را ارائه داده باشد وجود ندارد. در این مقاله، با استناد به راهنمای مدل، معادلات بکار گرفته شده در مدل برای انجام محاسبات، شرح داده شده است. همچنین راهنمای کاربردی برای کاربرانی که قصد استفاده از این مدل را دارند ارائه گردیده است.

چکیده پژوهش حاضر با هدف بررسی عوامل موثر بر الگوی مصرف آب و بهینه‎سازی آن در بخش خانگی مناطق روستایی شهرستان بوشهر انجام شده است. روش انجام این تحقیق بصورت توصیفی- تحلیلی بوده؛ به طوری که ابتدا عوامل موثر بر الگوی مصرف آب در مناطق روستایی شهرستان بوشهر شناسایی و نسبت به تهیه پرسشنامه اقدام شده است. جامعه آماری 6964 مشترک با ضریب خطای 0/06 که از بین آنها 257 مشترک بعنوان نمونه انتخاب شد. پرسشنامه شامل 43 سوال 7 گزینه ای و 2 سوال رتبه بندی می باشد. در گام بعد پرسشنامه ها با کمک نرم افزار SPSS تحلیل توصیفی گردید. ضریب آلفای کرونباخ پرسشنامه مشترکین 0/907 بدست آمد که بیشتر از 0/70 است؛ بنابراین پرسشنامه پایایی دارد. نتایج پرسشنامه ماتریس مقایسات زوجی نشان داد که از نظر کارشناسان، متخصصین و اساتید، مهمترین عوامل مؤثر بر الگوی مصرف آب به ترتیب جداسازی آب شرب و بهداشتی، تبلیغات و اطلاع رسانی، آموزش و تکنولوژی است. مهمترین عوامل مؤثر بر بهینه سازی مصرف از نظر مشترکین نیز به ترتیب مربوط به بخشهای تبلیغات و اطلاع رسانی، آموزش، جداسازی آب شرب و بهداشتی، اصلاح تعرفه ها و قیمت آب است.

چکیده کاربرد مدل‌های عامل‌بنیان در شبیه‌سازی رفتاری ذینفعان یک روش نسبتاً جدید برای مدل‌سازی سیستم‌های پیچیده‌ای است که شامل عوامل خودمختاری هستند که با یکدیگر در تعامل‌اند. پیشرفت‌های محاسباتی، کاربرد مدل‌های عامل‌بنیان را در زمینه‌های مختلف میسر کرده است. این کاربردها در مدل‌سازی رفتار انسان در بازار و چرخه‌های تولید، مدل‌سازی پیشرفت و از بین رفتن تمدن‌های گذشته تا مدل‌سازی پیچیدگی‌های سیستم‌های منابع/مصارف آب و بسیاری دیگر گسترش یافته‌اند. در این مقاله اساس مدل‌سازی عامل‌بنیان تبیین می‌شود، ابزارهای مورد استفاده در این زمینه معرفی می‌گردند و کاربرد آن در زمینه‌ی مدیریت منابع آب نمایش داده می‌شود. به کارگیری مدل‌هایی از این قبیل، امکان شبیه‌سازی تعاملات اجتماعی را میسر می‌سازد. تلفیق اینگونه مدل‌های شبیه‌سازی با مدل‌های شبیه‌سازی منابع آب، به تولید و بالابردن اطمینان‌پذیری مدل‌های جامع پشتیبانی تصمیم‌گیری مدیریت منابع آب کمک می‌کند.

چکیده مطالعات طرح‌های توسعه منابع آب به عنوان پایه برنامه‌ریزی‌های توسعه کشور در بخش منابع آب شناخته می‌شود. یکی از چالش‌های مهم در این بخش علاوه بر کیفیت نتایج خروجی رعایت برنامه زمان‌بندی، مستندسازی و ارزیابی مستمر پروژه در حین انجام می‌باشد. به منظور ارتقاء چارچوب‌های مطالعاتی بخش آب چه به لحاظ کیفیت انجام مطالعات و چه در بخش زمان‌بندی و کاهش فرآیندها، سامانه ارزیابی طرح‌های مطالعاتی به سفارش دفتر فنی آب منطقه‌ای استان خراسان رضوی و پشتیبانی فنی شرکت مهندسین مشاور پژوهاب شرق در سال 1392 تهیه و تولید شده است. این سامانه‌ی تحت وب دارای یک بانک اطلاعاتی منسجم به منظور تهیه گزارش‌های مدیریتی است که قابلیت استفاده از ظرفیت‌های فنی کشور را در فرآیند تصویب مطالعات فراهم آورده است. این سامانه در بخش بانک اطلاعاتی از قابلیت‌های مدل .SQL و در بخش پشتیانی وب از قابلیت‌های مدل.Net استفاده می‌نماید. استفاده از این سامانه می‌تواند در تسریع دسترسی به نتایج، مستندسازی فرآیندهای مطالعاتی و در نهایت افزایش توان فنی و کاهش زمان بررسی طرح‌های مطالعاتی مؤثر باشد. با توجه به راه‌اندازی آزمایشی این سامانه در سرور آب منطقه‌ای استان خراسان رضوی و بررسی فرآیندهای کاری در این سامانه در طول مدت بهره‌برداری آزمایشی، این سامانه آمادگی راه‌اندازی در سطح ملی را دارا می‌باشد. پیش بینی می‌شود با راه‌اندازی و استفاده از این سامانه شاهد افزایش سطوح دسترسی، ارزشیابی مستمر و خودکار فرآیندهای تصویب مطالعات و کاهش فرآیندهای بایگانی مرتبط باشیم.

چکیده هدف این نشریه کمک به بهبود روش‌های اجرایی در عرصه مهندسی آب از طریق انتشار تجربیات موفق اجرایی و نتایج تحقیقات کاربردی است. در این راستا این نشریه به صورت هدفمند، در مراکز علمی و اجرایی تأثیرگذار و مرتبط با بخش آب در سراسر کشور توزیع می‌گردد. دامنه موضوعی نشریه محدود به کاربردهای آب در صنعت، شهر و کشاورزی و نیز رابطه متقابل آنها با منابع آب، از دیدگاه علمی- کاربردی خواهد بود. بر این اساس، محتوای موضوعی مقالات در این نشریه شامل: 1- آب، اقتصاد و مدیریت 2- کیفیت آب و فاضلاب 3- انتقال آب و سازه‌های آبی 4- آبیاری و کشاورزی 5- منابع آب سطحی 6- منابع آب زیرزمینی 7- مدیریت منابع آب خواهد بود. در این متن می توانید انواع مقالات قابل چاپ در این نشریه را مطالعه نمایید. همچنین راهنمای نگارش مقالات و مروری بر 3 شماره قبل نشریه نیز ارائه شده است.

چکیده عدم توجه به معیارهای پایداری در توسعه شهری سبب بروز ریسک های قابل ملاحظه ای در تمامی بخش های مدیریت شهری به خصوص بخش آب می گردد. همه این موارد و مواردی از این دست، نیاز به ایجاد تغییر در رویکردهای مدیریتی را بیش از پیش آشکارمی سازد. هر چه تصمیم گیری ها بیشتر بر اصول پایداری منطبق باشد و مدیران در رویکردها و نگرش خود یکپارچگی را بیشتر لحاظ نمایند، متعاقباً راهکارهایی با انعطاف پذیری بیشتر در برابر چالش ها و ریسک های موجود ارائه خواهند شد. پیاده سازی مدیریت یکپارچه آب شهری پیامدهای مفیدی در سطح شهر و همچنین سطوح کلان حوضه خواهد داشت، من جمله: ایجاد توازن بین کلیه بخش های مدیریت شهری و مدیریت آب؛ دستیابی به بهره وری بیشتر با ایجاد همکاری بین کلیه بخش ها؛ بهبودِ سطح استانداردهای زندگی شهری؛ کاهش ریسک مخاطرات محتمل در آینده؛ ایجاد همسویی با معیارهای توسعه پایدار؛ استفاده از انواع منابع آب موجود )منابع غیرمتعارف (و در نتیجه کاهش برداشت از منابع آب حوضه. در نهایت می توان گفت، چنانچه درک صحیحی از مفهوم رویکرد مدیریت یکپارچه آب شهری توسط مدیران صورت گیرد، بدیهی است نیل به اهداف توسعه پایدار شهری میسرتر خواهد شد.

چکیده علیرغم اتمام آبرسانی از طریق سد دوستی و باتوجه به مطالعات کارشناسی صورت گرفته و پیش‌بینی کمبود آب شرب شهر مشهد در سال‌های آینده، یافتن منبع جدید تأمین آب به میزان 6 مترمکعب، می‌بایست در دستور کار قرار گیرد. بدیهی است با‌توجه به وضعیت آبی دشت مشهد، امکان حفر چاه جدید در این دشت به‌دلیل قرارگیری در محدوده ممنوعه بحرانی وجود ندارد. ضمن اینکه با‌توجه به شواهد موجود ظرفیت آبدهی چاه‌های دشت مشهد اعم‌از شرب و غیر‌شرب طی سال‌های اخیر با روند کاهشی و سطح آب دشت به‌دلیل برداشت بیش‌از حد با افت حدود یک متر در هر سال روبرو بوده است که این مشکلِ تأمین آب بیشتر را دو‌چندان خواهد کرد. با در‌نظرگرفتن این موارد به‌نظر می‌رسد شهر مشهد بایستی از لحاظ منابع آب در‌دسترس، به شرایط پایداری برسد به‌طوری که با منبع در‌دسترس، کلیه نیازهای آبی شهر برطرف شده و احتیاج به افزودن منبع جدیدی برای شهر مشهد نباشد.

چکیده سند مدیریت تأمین و توزیع آب مشهد در ‌قالب کتابچه تدبیر آب مشهد، در همایش سراسری رشد، مهرماه 1394، با‌حضور جناب آقای مهندس واحدی معاون استاندار خراسان رضوی، جناب آقای مهندس قانع معاون مهندسی و توسعه شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور و مدیران عامل شرکت‌های آب و فاضلاب شهری و روستایی، رونمایی شد. بدیهی است دستاورد حاصله که جزء اقداماتِ بدیع انجام شده می‌باشد، می‌تواند به عنوان الگوی منحصر‌به فرد و پایه و اساس سایر اقدامات مشابه در حوزه مدیریت آب کشور قرار گیرد. هم‌اکنون نیز، فرآیند تدبیر آب مشهد به نقطه عطف خود رسیده است و تصویب و تشکیل شورای هماهنگی حوضه آبریز را در دستور کار خود دارد.

چکیده طراحی و تولید پژوهش‌نامه شرکت آب و فاضلاب مشهد شرکت آب و فاضلاب مشهد در‌راستای جلب نظرات و مشارکت افراد ذیصلاح به‌منظور پیاده‌سازی نتایج طرح‌های پژوهشی طی اقدامی، طراحی و تولید دوره‌ای "پژوهشنامه" حاصل از طرح‌های پژوهشی پایان یافته را در دستور کار خود قرار داده است. فراخوان اولویت‌های پژوهشی شرکت آب و فاضلاب مشهد شرکت آب و فاضلاب مشهد در ‌راستای مرتفع ساختن چالش‌ها و مسائل مرتبط با حوزه صنعت آب و فاضلاب و انجام طرح‌های پژوهشی کاربردی، اقدام به احصاء نیاز‌های پژوهشی از طریق برگزاری جلسات طوفان فکری با حضور مدیران و کارشناسان حوزه‌های مختلف نموده است. در این زمینه از کلیه اساتید دانشگاهی، دانشجویان دوره‌های تحصیلات تکمیلی و سایر پژوهشگران به‌منظورانجام طرح‌های پژوهشی مورد نیاز این شرکت و پیاده‌سازی نتایج آن‌ها در حوزه اجرایی دعوت به همکاری می‌گردد. علاقمندان می‌توانند ضمن مراجعه به پورتال تحقیقات شرکت آب و فاضلاب مشهد به نشانی http://rd.abfamashhad.ir و آگاهی از نیاز‌ها و اولویت‌های پژوهشی این شرکت در "سامانه جامع نرم‌افزاری تحقیقات" ثبت نام نموده و نسبت به ارائه پروپوزال و نیازهای پژوهشی خود اقدام نمایند.

چکیده با توجه به شرایط خاص اقلیمی استان خراسان رضوی که شامل بارندگی کم و تبخیر بسیار زیاد است، بیش از 75 درصد از نیاز آبی مصارف مختلف از منابع آب زیرزمینی تأمین می‏شود. بخش کشاورزی به دلیل توسعه غیراصولی و بهره‏ وری پایین، با برداشت 88 درصدی از منابع آب زیرزمینی موجود، بیشترین سهم برداشت را داشته و بخش شرب با 9 درصد و بخش صنعت و خدمات با 3 درصد برداشت پس از آن قرار دارند. در حال حاضر اضافه برداشت از منابع آب استان منجر به کسری مخازن آب‌های زیرزمینی به میزان 1125 میلیون متر مکعب در سال شده است. طبق اسناد بالادستی بخش آب، برای جلوگیری از ادامه این روند، در مرحله اول کاهش حجم برداشت از آب‌های زیرزمینی و آگاهی بخشی عمومی، ضروری به نظر می رسد. همچنین به طور همزمان بالابردن بهره‏ وری آب در تمام بخش‌های مصرف، به ویژه در بخش کشاورزی باید به طور جدی در دستور کار دستگاه‏های اجرایی ذیربط قرار گیرد. بر این اساس، اقدامات زیر توسط شرکت آب منطقه‏ ای خراسان رضوی (طبق وظایف حاکمیتی) صورت گرفته است.